[Hải] Nắng vỡ trên vai

Tùy Chỉnh

"mưa...
em nhớ lại em
một thời mơ mộng
thấy mưa rơi cũng tự nhiên buồn
mà vẫn mong sao trời đừng nắng
em nhớ lại anh
chiếc ô xanh thẫm
ánh nhìn trầm mặc
cứ như anh đang đối diện với mưa
em nhớ lại chúng mình
cơn mưa rào ướt tràn tuổi trẻ
mình đang nắm tay nhau như thế
một chiếc hôn thôi đã thoắt thành xa
chiều nay ngồi nghe mưa khóc
biết mình chẳng thể hoá mưa..."
Chẳng phải lần đầu đọc "Nắng vỡ trên vai", nhưng lần này, cảm xúc lại khác. Tôi lặng lòng, lắng nghe. Đoạn thơ mở đầu ấy, cứ như thể đang viết về chính tôi, về câu chuyện của tôi và anh.
Tôi bây giờ, cũng ở chính trong cái tuổi mà "em" viết những dòng thơ này, "em" viết cho chính em, và cũng viết cho những người con trai đã đi ngang qua em vào những tháng năm xuân xanh nhiệt thành ấy. Lời thơ mở đầu Hải viết, chỉ là vài dòng thả chữ chẳng tuân theo thể thức gì đặc biệt, cách gieo vần cũng khác, nhưng cảm xúc lại rất thật, giản dị, gần gũi, mang theo cái buồn mang mác. Nỗi buồn mà tôi - người chỉ vừa chia tay một chàng trai đi ngang tuổi trẻ chẳng lâu, rất thấm thía.
"Nắng vỡ trên vai" khiến tôi nhớ đến những chuyện ngắn mà mình đã từng đọc được trong các tựa báo Hoa học trò, hay là Trà sữa cho tâm hồn thời cấp 2. Nó mang đến cái ấn tượng đầu tiên là gần gũi, thân thuộc, chẳng cầu kì, chẳng hoa mỹ, nhưng vẫn cứ tràn đầy cảm xúc. Từ cái cách đặt tên rất lạ, rất lưng chừng, hay cái cách kể chuyện chậm rãi, nhịp nhàng, đến việc lồng ghép khéo léo những suy nghĩ, triết lý vào câu chuyện của mình, Hải đã viết nên một "Nắng vỡ trên vai" rất đẹp, dịu dàng, thơ mộng nhưng chẳng hề sến súa hay nhàm chán.
"Nắng vỡ trên vai" không nhiều nội dung, nhưng nói về độ nặng về xúc cảm và ý nghĩa, thì có. Câu chuyện như áng mây lãng đãng trong một ngày hạ chợt nắng chợt mưa. Nhân vật "tôi""em", hai người ở bên nhau, lặng lẽ, quen thuộc với nhau đến mức "chuyện tôi yêu em tồn tại như một bầu không khí bao quanh chúng tôi". Mối quan hệ của hai người, có lẽ chẳng ai quan tâm đến việc phải cố gượng ép đặt cho nó một cái tên, bởi điều đó là không cần thiết. Nó không nhất định phải là tình yêu, bởi hai người đã có đủ cái lãng mạn và ấm áp. Nó cũng rất rõ ràng không phải tình bạn, bởi "tôi" hay "em" sớm đã biết chuyện tôi yêu em như thế nào. Mối quan hệ ấy, cũng giống như chính Nắng vỡ trên vai, ở nơi lưng chừng tuổi trẻ, chênh vênh có, nhưng lại an toàn hơn hết thảy, bình yên hơn mọi thứ.
Tôi đọc từng câu chữ, rồi nghĩ đến chính mình. Có lẽ tôi cũng mong bản thân có thể ở bên người tôi yêu như thế. Không cần phải nói ra rằng tôi yêu người như thế nào, chỉ cần hai người đều hiểu, nhưng vẫn ở bên cạnh nhau bất chấp tháng ngày, thế là đã đủ. Nhưng hiện thực, nào có dễ dàng như thế?
Nói về nhân vật, "tôi", "em", Hữu, những chàng trai từng bước qua tuổi trẻ của em, cả câu chuyện dường như chẳng có nhiều. Thế nhưng với nội dung cùng tâm tình của tác giả, từng đó đã là đủ. Cách xây dựng và phác họa nhân vật của Hải rất quen thuộc, gần gũi và dễ tiếp cận. Chỉ qua một câu chuyện ngắn với dung lượng giới hạn, tôi đã như nhìn thấy được một "em" - cô gái nhỏ nhắn rất đáng yêu, em có nụ cười tỏa nắng, tinh nghịch và có những suy nghĩ thật thú vị, hay ho, cho dù hiếm ai có thể hiểu; "tôi" - Vũ, người con trai mang theo tình yêu với em, thứ tình yêu yên bình đến thế, không có một chút chiếm hữu, ghen tị hay áp đặt, anh vị tha và ấm áp vô cùng; Hữu - chàng trai nhỏ tuổi với sự nhiệt thành và tràn đầy tự tin của tuổi trẻ, thế nhưng hình như vẫn còn đọng lại chút nông nổi trẻ con.
Nếu hỏi tôi thích nhân vật nào nhất, tôi sẽ trả lời ngay: tôi thích Vũ nhất. Có lẽ cũng chẳng quá ngạc nhiên khi Vũ là nhân vật xưng "tôi", là người dẫn dắt và kể lại toàn bộ câu chuyện. Nhưng Vũ không phải nhân vật trung tâm, bởi nhân vật trung tâm là "em" - cô gái mà "tôi" yêu. Những gì "tôi" kể luôn là về "em", xoay quanh "em" và những điều "em" nói. Tôi thích Vũ, bởi những suy nghĩ của anh, bởi anh là một chàng trai tinh tế và rất lương thiện. Nếu con người ta không lương thiện, sẽ không để ý đến cô gái mới gặp lần đầu, sẽ không dường như lo lắng và tự hỏi "hôm nay có ai đánh rơi mình trong mưa không, đánh rơi thế rồi có ai ghi lại không, ghi lại rồi có ai xem lại mà rơm rớm nước mắt hay không?" Nếu con người ta không tinh tế, không đủ thông cảm và vị tha, có lẽ sẽ chẳng thể như anh, lặng lẽ ở bên cạnh người con gái anh yêu như vậy, không đòi hỏi bất cứ điều gì. Xin đừng ai nghĩ việc đó dễ dàng, bởi thật ra con gái rất nhạy cảm và khó hiểu, nên để kiên nhẫn ở bên "em" - người kì lạ như thế, vốn dĩ chưa bao giờ là điều dễ dàng.

Vũ thường tự nói với bản thân mình rằng, "em" là một người có những suy nghĩ kì lạ mà anh không thể hiểu, nhưng tôi lại không thấy thế. Vũ rất hiểu "em", có lẽ là hiểu nhất, hơn bất cứ người xa lạ nào khác. Như cái cách mà anh nói "những cơn mưa vẫn rơi", và rồi đưa chính lý luận của "em" để nói về cơn mưa ấy: "theo lý thuyết của em thì cơn mưa ấy vẫn đang rơi. Nó chỉ rơi ở một không gian nào đó, một thế giới nào đó vẫn đang trôi nổi ngoài kia mà cả em, cả tôi, cả Hữu đều không tìm lại được. Không ai tìm lại được".
Nhưng dĩ nhiên, sự thấu hiểu ấy chẳng phải tự nhiên đã có, anh đã dành bao nhiêu tình yêu thương và cảm thông, đã nhẫn nại để suy nghĩ về những điều em nói, thế rồi chính những gì của em đi sâu vào tâm thức anh, chậm rãi, như một thói quen.
Tôi cũng thích những suy nghĩ có phần trừu tượng của "em", cho dù nó lạ, nhưng không phải vô lý. Tôi thích cái kết luận về thời gian và không gian của cô, cũng thích cái cách cô tin vào nó. Tôi cũng tin, tin là thời gian vốn dĩ bất biến và vĩnh hằng tồn tại trong một khoảnh khắc, nó không hề trôi đi hay mất đi, nó vẫn luôn ở đó. Và cả những kỉ niệm đẹp, những kí ức buồn vui cũng vậy, vẫn cứ luôn ở lại một chiều không gian nào đó.
Chia tay, có lẽ đó là trải nghiệm chẳng ai muốn có, nhưng rồi vẫn sẽ diễn ra. Đời người hiếm khi có ai yêu ai mãi được, nếu có, thì hẳn đó là những người may mắn nhất rồi. "em" chia tay với Hữu, rồi lại viết thơ. Nhưng sao tôi lại thấy nhẹ nhàng quá vậy. Chia tay với cô cứ như thể là một chuyện rất tự nhiên, người đến, rồi người đi. Đọc những câu thơ của cô, đủ tha thiết, đủ yêu thương, đủ quyến luyến đấy. Nhưng chia tay xong, bài thơ khép lại dù là lưng chừng, "em" lại là "em", chẳng hề bi lụy khóc lóc. Cô gái ấy cầm lên được, bỏ xuống được, mạnh mẽ biết bao...
Tôi không quá thích cái vị lưng chừng, nhưng lần này, nhờ Hải, tôi lại chợt thích nó đến vô cùng. Câu chuyện kết thúc một cách nhẹ nhàng, với câu trả lời của "tôi": không.
Em hỏi: Anh có muốn làm mưa không.
Không.
Cứ như thế, họ vẫn bên nhau như bao lâu nay đã từng. Chỉ thế thôi, còn mong gì hơn nữa? Đối với tôi, đến đây là đã quá viên mãn. Bởi không phải cứ can đảm đến bên nhau, nói lời yêu thương nhau là mới chạm tay được vào hạnh phúc.
Hạnh phúc đơn giản và gần gũi hơn chúng ta nghĩ nhiều, hạnh phúc là luôn có thể ở bên cạnh anh không quản tháng ngày, cùng anh đi khắp nơi phố phường, cùng anh nói chuyện trên trời dưới bể.
Hạnh phúc là, nhìn thấy anh cười.
Có thể anh chẳng phải cơn mưa trên xứ cô, nhưng cô, hẳn đã là mảnh nắng trong mắt anh.
"nắng sẽ vỡ trên vai em và vai tôi" - Đây có thể nói là hình ảnh đẹp nhất, yên bình và cũng ấn tượng nhất của cả câu chuyện.
Giọng văn của Hải rất êm, rất ngọt ngào, "Nắng vỡ trên vai" tuy chậm nhưng lại "chắc", cho dù lần đầu tôi đọc không thể hiểu được quá sâu, nhưng càng đọc, càng ngẫm thì càng thấm thía. Câu chuyện của Hải như một bài hát còn đọng lại âm hưởng của sự hoài cổ, mang mác buồn, nhưng chỉ mang mác thôi, chứ chẳng đau đớn hay giày vò gì. Người ta có thể sẽ rất nhớ những câu chuyện buồn đến đau đớn, nhưng cái cảm xúc lạ lùng khi đọc một câu chuyện có vị buồn nhàn nhạt thanh đắng như trà Mạn ngâm sen thì lại là thứ sẽ khiến người ta sững lại, lâu lắm.
Chất giọng hay, giai điệu tuyệt vời, lại thêm ca từ đẹp, "Nắng vỡ trên vai" đã gần như đạt đến ngưỡng của một tác phẩm hoàn hảo. Nhưng không, nó chưa hoàn hảo, vì Hải còn "trẻ". Đọc câu chuyện, mọi thứ, từ nhân vật, nội dung đến ý nghĩa, tất cả đều rất "trẻ", như chính cách Hải kể chuyện. Chất "trẻ" trong chuyện làm nên cái nét riêng, rất thu hút, nhưng đôi khi lại trở thành lý do khiến nó khó có được độ "chín" cần thiết. Hay, nhưng có lẽ là chưa đủ để thuyết phục những kẻ khó tính hơn.
Hôm nay là một ngày nắng,
và em lại nhớ anh,
chàng trai đã đi ngang và sẽ chẳng bao giờ trở lại.
Cảm ơn Hải vì đã viết một câu chuyện rất đẹp, cảm ơn "Nắng vỡ trên vai" vì đã làm vơi đi nỗi buồn trong hiện tại của tôi.
Cảm ơn tất cả.
Nói là lưng chừng đấy, nhưng lại đẹp hơn bất cứ câu chuyện tình yêu có hậu nào khác.